Berkarar döwletiň täze eýýamynyň Galkynyşy döwründe bilim ulgamyny toplumlaýyn kämilleşdirmek amala aşyrylýan durmuş ugurly syýasatyň ileri tutulýan ugurlarynyň biridir. Ykdysadyýetiň ähli pudaklary üçin ýokary bilimli hünärmenleri taýýarlamak, ýaşlaryň saglygyny goramak, olaryň bilim almagy, döredijilik bilen meşgullanmaklary we wagtyny peýdaly geçirmekleri üçin amatly şertleri döretmek bu syýasatyň möhüm ugurlarynyň hatarynda kesgitlenendir.
Milli Liderimiziň başyny başlan we hormatly Prezidentimiziň baştutanlygynda üstünlikli dowam etdirilýän giň gerimli özgertmeleriň çäklerinde bilim ulgamynyň kanunçylyk binýady yzygiderli kämilleşdirilýär, bilim, ylym, innowasiýalar we önümçilik ulgamlarynyň özara baglanyşygy pugtalandyrylýar. Munuň özi häzirki döwrüň talaplaryna laýyk gelýän, giň dünýägaraýyşly, ýokary bilimli hünärmenleri taýýarlamak üçin ygtybarly binýady döredýär. Döwlet Baştutanymyzyň 2025-nji ýylyň 17-nji oktýabryndaky Karary bilen tassyklanan «Türkmenistanda ýokary hünär bilimini ösdürmegiň 2026 — 2052-nji ýyllar üçin Strategiýasynyň» hem-de ony amala aşyrmak boýunça ýerine ýetirilmeli çäreleriň 2026 — 2030-njy ýyllar üçin meýilnamasynyň durmuşa geçirilmegi öňde duran wezipeleri oňyn çözmäge ýardam berýär.
Her bir döwletiň geljegi onuň ýaş nesline, ýaşlaryň bilim derejesine, hünär taýýarlygyna, watançylyk düşünjesine we jemgyýetçilik durmuşyna işjeň gatnaşmagyna baglydyr. Şoňa görä-de, Türkmenistanda ýaşlar baradaky döwlet syýasaty ýurduň durmuş-ykdysady ösüşiniň möhüm ugurlarynyň biri hökmünde kesgitlenýär. Bu syýasatyň esasy maksady ýaşlaryň hukuklaryny we kanuny bähbitlerini goramakdan, olaryň bilim almagy, zähmet çekmegi, döredijilik we şahsy mümkinçiliklerini durmuşa geçirmegi üçin şertleri döretmekden ybaratdyr.
Türkmenistanyň Halk Maslahaty hem jemgyýetiň dürli gatlaklarynyň, şol sanda ýaşlaryň bähbitlerine degişli meseleleriň ara alnyp maslahatlaşylýan döwlet edaralarynyň biridir. Halk Maslahatynyň işi bilen ýaşlar baradaky döwlet syýasatynyň arasynda jemgyýetiň ösüşi, nesilleriň dowamatlylygy, milli gymmatlyklary gorap saklamak we ýaş raýatlaryň jemgyýetçilik işjeňligini ýokarlandyrmak ýaly ugurlar boýunça baglanyşyk bar.
Türkmenistanyň Halk Maslahatynyň jemgyýetçilik durmuşyndaky orny
Türkmenistanyň Halk Maslahaty döwlet we jemgyýetçilik durmuşynyň möhüm meselelerini ara alyp maslahatlaşmak bilen baglanyşykly wekilçilikli edaradyr. Onuň işi ýurduň ösüşiniň strategik ugurlary, jemgyýetiň durmuş-ykdysady ýagdaýy we döwlet ähmiýetli başlangyçlar bilen baglanyşyklydyr.
Halk Maslahatynyň çäklerinde ara alnyp maslahatlaşylýan meseleler bilim, ylym, medeniýet, saglygy goraýyş, durmuş goragy we ýaşlaryň mümkinçiliklerini giňeltmek ýaly ugurlar bilen hem baglanyşykly bolup biler. Şunuň bilen birlikde, ýaşlaryň jemgyýetçilik durmuşyna gatnaşmagy, olaryň pikirleriniň we teklipleriniň nazara alynmagy döwletiň uzak möhletleýin ösüşi üçin möhüm ähmiýete eýedir.
Halk Maslahatynyň jemgyýetçilik ähmiýeti diňe bir döwlet derejesindäki meseleleriň maslahatlaşylmagy bilen çäklenmän, eýsem, dürli nesilleriň arasynda tejribe alyşmaga, milli däpleri dowam etdirmäge we raýat jogapkärçiligini ösdürmäge degişli meseleler bilen hem baglanyşyklydyr.
Ýaşlar baradaky döwlet syýasatynyň esasy ugurlary
Türkmenistanda ýaşlar baradaky döwlet syýasatynyň hukuk esaslarynyň biri «Ýaşlar barada döwlet syýasaty hakynda» Türkmenistanyň Kanunydyr. Bu ugurdaky kanunçylyk ýaşlaryň hukuklaryny üpjün etmek, olaryň jemgyýetçilik durmuşyna gatnaşmagyny goldamak we durmuş mümkinçiliklerini giňeltmek bilen baglanyşykly meseleleri düzgünleşdirýär.
Ýaşlar baradaky döwlet syýasatynyň esasy ugurlarynyň biri bilim ulgamyny ösdürmekdir. Häzirki döwürde ýaşlaryň döwrebap bilim almagy, daşary ýurt dillerini öwrenmegi, sanly tehnologiýalary özleşdirmegi, ylmy-barlag işlerine gatnaşmagy we hünär başarnyklaryny kämilleşdirmegi aýratyn ähmiýete eýedir. Bilimli we hünärli ýaşlar ykdysadyýetiň dürli pudaklarynda işläp, ýurduň ösüşine goşant goşup bilýärler.
Şeýle hem ýaşlaryň iş bilen üpjünçiligi, telekeçilik başlangyçlarynyň goldanylmagy, sporta, medeniýete we döredijilige çekilmegi döwlet syýasatynyň möhüm ugurlarynyň hataryna girýär. Bu çäreleriň netijeliligi ýaşlaryň şol mümkinçiliklerden iş ýüzünde nähili peýdalanyp bilýändigi, aýratyn-da sebitlerde bilim we iş mümkinçilikleriniň elýeterliligi bilen berk baglanyşyklydyr.
Halk Maslahaty we ýaşlaryň jemgyýetçilik işjeňligi
Ýaşlaryň jemgyýetçilik işlerine gatnaşmagy olaryň raýatlyk düşünjesini, jogapkärçiligini we ýolbaşçylyk başarnyklaryny ösdürmäge ýardam edýär. Bu babatda ýaşlaryň pikirlerini diňlemek, tekliplerini öwrenmek we jemgyýetçilik başlangyçlaryny goldamak möhüm wezipelerdir.
Halk Maslahatynyň döwlet we jemgyýetçilik meselelerini maslahatlaşmakdaky orny ýaşlar syýasatynyň ileri tutulýan ugurlary bilen hem baglanyşdyrylyp bilner. Hususan-da, ýaşlaryň bilim almagy, hünär saýlamagy, zähmet bazaryna goşulmagy we jemgyýetçilik guramalarynyň işine gatnaşmagy ýaly meseleler giň jemgyýetçilik ähmiýetine eýedir.
Ýaş nesliň wekilleriniň döwlet we jemgyýetçilik durmuşyna gatnaşmagy diňe bir olaryň şahsy ösüşine däl, eýsem, jemgyýetiň dürli gatlaklarynyň arasynda özara düşünişmegiň berkemegine hem ýardam edip biler. Munuň üçin ýaşlaryň başlangyçlaryny durmuşa geçirmäge mümkinçilik berýän açyk we netijeli usullaryň bolmagy zerurdyr.
Milli gymmatlyklar we döwrebap bilim
Türkmen halkynyň asyrlarboýy kemala getiren milli däp-dessurlary, edep-terbiýe ýörelgeleri, maşgala gymmatlyklary we medeni mirasy ýaş nesliň terbiýesinde möhüm orun eýeleýär. Ýaşlaryň milli taryhy, ene dilini, edebiýaty we medeniýeti öwrenmegi olaryň öz halkynyň mirasyna düşünmegine ýardam edýär.
Şol bir wagtyň özünde häzirki zaman dünýäsi ýaşlardan täze bilimleri, innowasion tehnologiýalary, döredijilikli pikirlenmegi we halkara hyzmatdaşlyk başarnyklaryny talap edýär. Şonuň üçin milli gymmatlyklary gorap saklamak bilen döwrebap bilimi utgaşdyrmak ýaşlar syýasatynyň möhüm wezipeleriniň biridir.
Ylymly, giň dünýägaraýyşly, özbaşdak pikirlenip bilýän we hünär taýdan taýýarlykly ýaşlaryň kemala gelmegi jemgyýetiň durnukly ösüşi üçin zerur şertdir.
Kalby buýsançdan we hyjuwdan doly ýaş nesiller bagtyýarlyk döwrümizde Watanymyzyň döwlet berkararlygyny, onuň hemişelik Bitaraplygyny pugtalandyrmak, ýurdumyzyň abadançylygyny we mundan beýläk-de gülläp ösmegini üpjün etmek ugrunda bilimlerini has-da kämilleşdirip, yhlasly zähmet çekýärler.
Jemile Kulyýewa,
Aman Kekilow adyndaky Mugallymçylyk mekdebiniň mugallymy.