Türkmenistan Cumhurbaşkanı Serdar Berdimuhamedov, 15 Ekim’de Bakü’de düzenlenen Asya’da İşbirliği ve Güven Arttırıcı Önlemler Konferansı’nın (CICA) VII. Zirvesi’ne katıldı. TDH haber ajansının bildirdiğine göre, zirvede Devlet Başkanı uluslararası hukuk, ulaştırma, yapay zekâ, çevre ve gençlik diplomasisi alanlarında bir dizi teklif sundu.
Bakü Kongre Merkezi’nde Cumhurbaşkanı Serdar Berdimuhamedov, Azerbaycan Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı İlham Aliyev tarafından karşılandı. Karşılama töreninin ve heyet başkanlarının toplu fotoğraf çekiminin ardından zirvenin genel kurulu gerçekleştirildi.
Türkmenistan Cumhurbaşkanı yaptığı konuşmada, toplantının organizasyonu için Azerbaycan tarafına teşekkür etti ve Asya’da barış, güvenlik, güven ve sürdürülebilir kalkınmanın güçlendirilmesinde CICA’nın önemine dikkat çekti. Devlet Başkanı ayrıca, Azerbaycan’ın örgütteki dönem başkanlığını da takdirle değerlendirdi.
Serdar Berdimuhamedov, jeopolitik ve jeoekonomik değişimler zemininde uluslararası hukuka ve Birleşmiş Milletler Şartı’na uyulmasının gerekliliğini vurguladı. Bu kapsamda Türkmenistan, 2028 yılının “Uluslararası Hukuk Yılı” ve 2027–2037 yıllarının “BM Diyalog ve Önleyici Diplomasi On Yılı” ilan edilmesi yönünde girişimlerde bulundu.
Türkmenistan Cumhurbaşkanı ayrıca, çatışmaların önlenmesi ve uluslararası güvenin pekiştirilmesi amacıyla Aşkabat’ta bulunan BM Orta Asya Önleyici Diplomasi Bölgesel Merkezi’nin imkânlarından daha aktif yararlanılmasını önerdi.
Devlet Başkanı, ulaştırma ve lojistik iş birliğine özel önem verdi. Türkmenistan; Doğu–Batı ve Kuzey–Güney güzergâhlarının geliştirilmesini, taşımacılığın çeşitlendirilmesini, çok modlu lojistiğin genişletilmesini ve ticaret prosedürlerinin kolaylaştırılmasını savunmaktadır.
Serdar Berdimuhamedov, CICA çerçevesinde ulaştırma konularına ilişkin bakanlar düzeyinde bir diyalog kurulmasını teklif etti. Diğer girişimler arasında “Küresel Sürdürülebilir Ulaştırma Bağlantısallığı Atlası”nın hazırlanması ile Orta ve Güney Asya’nın Hazar Denizi üzerinden Avrupa pazarlarına erişimini sağlayacak güzergâhların oluşturulması yer aldı.
Dijital teknolojiler alanında Türkmenistan Cumhurbaşkanı, uluslararası ilişkilerde ve diplomaside yapay zekânın barışçıl kullanımına yönelik bir “Uluslararası Kod/Kurallar Bütünü” hazırlanmasını savundu. Cumhurbaşkanına göre yeni teknolojilerin kullanımı; uluslararası hukuka, güven duygusuna ve tüm devletlerin çıkarlarının gözetilmesine dayanmalıdır.
Çevre alanında Türkmenistan, “Aşkabat İklim Diyaloğu”nun kurulmasını önerdi. Bu platformun; iklim değişikliğine uyum, çölleşme ve kuraklıkla mücadele, su kaynaklarının akılcı kullanımı ve çevresel çözümlerin teşvik edilmesi konularında deneyim paylaşımı ve yaklaşım birliği sağlamak üzere devletleri ve uluslararası ortakları bir araya getirmesi hedeflenmektedir.
İnsani alanda ise Devlet Başkanı, akademik değişimlerin ve gençlik iş birliğinin genişletilmesini destekledi. Bu doğrultuda pratik bir adım olarak; barış, hoşgörü ve kültürlerarası diyaloğu teşvik etmek amacıyla bir “Genç Güven Elçileri Ağı” kurulması teklif edildi.
Konuşmasının sonunda Serdar Berdimuhamedov, Türkmenistan’ın CICA çalışmalarına gözlemci devlet statüsüyle katılmaya devam etmeye ve Asya’da çok taraflı iş birliğini geliştirmeyi amaçlayan girişimleri desteklemeye hazır olduğunu teyit etti.
Azerbaycan Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı İlham Aliyev, Türkmenistan Devlet Başkanı’na konuşmasından dolayı teşekkür ederek sunulan önerilerin önemine değindi.
Zirve katılımcıları ayrıca güven arttırıcı önlemlerin güçlendirilmesi, iklim değişikliğine uyum, ulaştırma koridorlarının geliştirilmesi, gıda güvenliği, çevresel sürdürülebilirlik ve dijital dönüşüm konularını da ele aldılar.